Konut tipi fotovoltaik sistemler ve enerji verimliliği/enerji iyileştirmeleri için destek planlarına ilişkin AKEL’in önerileri ǀ AKEL Genel Sekreteri’nin Enerji Bakanı’na mektubu

 

 

 

AKEL Genel Sekreteri Stefanos Stefanu Enerji Bakanı Mihalis Damianos’a gönderdiği mektupta, konut tipi fotovoltaik sistemler ile binaların enerji iyileştirmelerine yönelik destek programlarının sona erdirilmesiyle ortaya çıkan boşluk hakkında ciddi endişelerini dile getirdi.

 

Özellikle destek programlarında zamanında bir devamlılığın sağlanamamasının yeşil dönüşümün ivmesini zayıflattığını ve enerji maliyetlerini düşürmeye yatırım yapmak isteyen binlerce hane için belirsizliği arttırdığını vurguladı.

 

AKEL Genel Sekreteri hükümetin duyurusunda bulunmayı planladığı yeni destek programları hakkında en kısa sürede bilgi vermesi ve ayrıca konutlarda enerji depolamanın dar ve orta gelirli kesimler için ekonomik olarak erişilebilir hale gelmesini sağlamak amacıyla Bakanlığın alacağı somut önlemleri açıklaması için Bakan’a çağrıda bulundu.

 

Ayrıca AKEL’in aşağıdaki önerilerini sıraladı:

• Ekonomik olarak kırılgan gruplar ve apartmanlarda yaşayanlar için net metering uygulamasının hedefli şekilde sürdürülmesi.
• Depolama sistemli fotovoltaik enerji panelleri ve konutlarda enerji verimliliği iyileştirmeleri için entegre destek sağlanması.
• Köyler için enerji verimliliğine yönelik destek programlarının oluşturulması.
• Tamamen sübvanse edilen enerji denetimlerinin hayata geçirilmesi.
• Daha yeni konutların da destek planlarına dahil edilmesi.

 

AKEL Genel Sekreteri Stefanos Stefanu mektubunda şunları dile getirdi:

 

“Bu mektupla, fotovoltaik panel sistemlerinin kurulumu ve binaların enerji verimliliği iyileştirmelerine yönelik mevcut destek planlarının 2025 yılı sonunda sona erdirilmesiyle, kamuoyuna zamanında bir devamlılık getirileceği yönünde verilen güvencelere rağmen henüz yeni planların duyurulmamış olmasından kaynaklanan boşluğa ilişkin ciddi endişelerimizi dile getiriyoruz.

 

Bu boşluk, konut sektöründe yeşil dönüşümün ivmesini zayıflatmakta ve ucuz ve temiz enerjiye, enerji tasarrufuna ve konutlarının enerji verimliliğini artırmaya yatırım yapmak isteyen binlerce hane için belirsizliği arttırmaktadır.

 

Bu belirsizlik, herkes için herhangi bir geçiş süreci öngörülmeden ve henüz olgunlaşmış ve ekonomik olarak erişilebilir bir enerji depolama piyasası da bulunmadan, 31/12/2025 tarihinde net metering (enerjinin miktar olarak mahsuplaşılması) uygulamasının sona erdirilmesi ve net billing (enerjinin parasal olarak mahsuplaşılması) sistemlerine yatay geçiş yapılması kararıyla daha da artmaktadır.  Enerji Bakanlığı geçtiğimiz yıllarda “Herkes için yenilenebilir enerji depolama pilleri” adlı hibe planları hazırlama niyetini açıklamış olmasına rağmen, ne yazık ki bu girişim ilerleme kaydetmemiştir.

 

Net billing’in düzenleyici bir yükümlülük olduğunu ve elektrik şebekesi düzeyinde daha adil ve enerji açısından daha sürdürülebilir bir model teşkil ettiğini kabul ediyoruz. Ancak, hanelerin ekonomik olarak erişilebilir depolama imkânlarına fiilen ulaşamadığı ve yüksek enerji maliyetlerine çözüm üretemeyen bir elektrik piyasası koşullarında, net billing günümüzde haneler için daha az ekonomik fayda sağlamaktadır. Ne yazık ki ortaya çıkan faydayı bugün, hanelerin ürettiği enerjiyi rekabetçi piyasa fiyatlarından (düşük talep dönemlerinde sıfıra kadar düşen) alıp çok yüksek bedellerle yeniden satan özel elektrik tedarik şirketleri sahiplenmektedir.

 

Bu bahsedilenler ışığında, Enerji Bakanlığı’nın konutlara yönelik fotovoltaik panel sistemleri, enerji depolama, enerji verimli köyler, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanıldığı köyler, binaların enerji verimliliği iyileştirmeleri ve enerji tasarrufu çözümleri için yeni destek planlarını ne zaman duyurmayı planladığını ve ayrıca konutlarda enerji depolamanın herkes için, özellikle orta ve düşük gelir grupları için ekonomik olarak erişilebilir hale gelmesi amacıyla hangi somut önlemleri hayata geçirmeyi öngördüğünü tarafımıza bildirmenizi talep ediyoruz.

 

Ayrıca:

1. Net metering uygulamasının yalnızca Enerji depolama sistemlerine yatırım yapma imkânı olmayan ekonomik olarak kırılgan gruplar için hedefli bir şekilde sürdürülmesini ve ayrıca apartmanlarda yaşayanlar ve genel olarak fotovoltaik panel kurulumuna uygun alanı bulunmayanlar için sanal net metering uygulanmasının devam etmesini ve böylece enerji üretim kaynaklarında yaşanan dönüşümün faydalarından dışlanmamalarının sağlanması,
2. Net billing’in depolama ile birlikte kapsamlı bir biçimde uygulanabilir hale gelmesine kadar, elektrik sisteminin istikrarını ve güvenliğini sağlayacak kolay anlaşılır, katı, teknik ve sosyoekonomik kriterlere dayalı net metering modellerinin uygulanması,
3. AB’nin “Önce Enerji Verimliliği İlkesi” ni de karşılayacak şekilde, fotovoltaik panel kurulumu ve konutların enerji verimliliği iyileştirmeleri için entegre hibe paketlerinin uygulanması,
4. Yerel düzeyde (belediye veya köy) enerji depolama sistemlerine de sahip olacak enerji verimli köylerin ve yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanıldığı köylerin geliştirilmesi için, ölçek ekonomilerinden yararlanarak enerji depolama yatırımlarını daha sürdürülebilir ve cazip hale getirecek bir destek programının oluşturulması,
5. Enerji tasarrufu uygulamalarına yönelik danışmanlık hizmeti de sunan, konutlar için %100 sübvanseye edilmiş enerji denetimleri programının benimsenmesi,
6. Bugüne kadar her türlü destekten dışlanmış olan 2017 sonrası yapı ruhsatı almış yeni konutların da genç çiftlere konutlarının enerji maliyetlerini düşürme imkânı sağlamak amacıyla destek planlarına dahil edilmesi yönündeki önerilerimizi değerlendirmenizi talep ediyoruz.

 

Bu önerilerimiz hakkında daha detaylı görüşmeler yapmak ve hanelerin enerji maliyetlerini düşürecek bir çerçevenin oluşturulması amacıyla anlamlı ve yapıcı bir diyalog sürdürmek üzere her zaman hazır olduğumuzu belirtiriz.”