Home  |  Öncelikli Konular  |  Yolsuzluklar toplumu zehirliyor

Yolsuzluklar toplumu zehirliyor

 

Yolsuzluklar Kıbrıs toplumunun bugün karşı karşıya olduğu en büyük kangrenlerden biridir. Yolsuzluklar her şeyi zehirlemektedir. Eşitliği, demokrasiyi, sosyal adaleti bozmaktadır. Ekonominin işleyişini güçlülerin lehine derinlemesine saptırmaktadır. Toplumun ihtiyaçlarına kanalize edilmesi gereken milyonlarca avroyu halkın ve devletin sırtına yüklemektedir. Dürüstlüğü, çalışkanlığı ve yaratıcılığı değil, yasadışı kazancı ve karmaşık çıkar ilişkilerini ödüllendirdiğinden toplumun ilerlemesine katkıda bulunmamaktadır. Siyasal yaşamı değersizleştirmekte ve yıpratmaktadır. Futbol gibi alanlarda yıkıma neden olmaktadır. Yurdumuzun gençlerinde hayal kırıklığına ve öfkeye yol açmaktadır.

 

Hükümet yolsuzluklara karşı mücadele etmek yerine, yolsuzluklarda başrolü oynamaktadır

 

Yolsuzluklar yıllardır var olan ve köklü bir fenomendir ve bizim anlayışımıza göre sömürüye dayanan, serveti ve bireyselliği idealleştiren bir sistem olan kapitalizmin doğasında vardır. Ancak son yıllarda Kıbrıs yolsuzluklardan eşi görülmemiş bir patlama yaşadı. Nikos Anastasiadis ve DİSİ’nin ülkenin yönetimini üstlendiği günden itibaren Kıbrıs’ta benzeri görülmemiş yolsuzluklar hakkında uluslararası kuruluşlar, Avrupa kurumları, sivil toplum kuruluşları ve yabancı ajanslar bir dizi raporlarında bunlara işaret etmektedir.

Dünya bankasının kısa bir süre önce yayınlanan raporunda Kıbrıs’ın 2013’ten bu yana AB genelinde yolsuzlukların en büyük artış gösterdiği ülke olduğu kaydediliyor. Bu tesadüfi değildir. Pasaport satışı sektörüyle Kıbrıs’ı uluslararası düzeyde küçük düşüren skandallar çığı Anastasiadis hükümetinin imzasını taşımaktadır. Troyka Laundromat, kara para aklama konularına Nikos Anastasiadis’in avukatlık bürosunu dâhil etmektedir. Yolsuzluklar hakkında suçlanıp mahkûm edilen eski Başsavcı Yardımcısının savunma tanığı Cumhurbaşkanı Anastasiadis’in bizzat kendisiydi.  Tüm bunlarda hükümet başrolü oynadığında, devlette, hükümette, devlet mekanizmasında ve kurumlarda hesap verebilirliğin, şeffaflığın ve iyi idarenin uygulanması nasıl beklenebilir? Toplumun tümünün talebinin yolsuzluklara karşı amansız mücadele olduğu bir anda ülkenin hükümeti yolsuzluk ve karmaşık çıkar olgularının varlığını kabul edip, bunlara karşı mücadeleyi ne istemekte, ne de böylesi bir mücadeleyi edebilmektedir.

Yolsuzluk ve karmaşık çıkar olguları Sol’un ideolojisine ve değerlerine yabancıdır ve hiçbir şekilde hoş görülmemelidir. AKEL, partinin olduğu kadar kadrolarının da işleyişi açısından dürüstlük, etik ve temizlik çıtasını yükseğe koymaktadır. Bu değerlerle üyelerinin günlük eğitimine paralel olarak, parti, işleyişinde şeffaflığı arttırıcı tedbirleri sürekli olarak almaktadır. AKEL, uluslararası muhasebe standartlarına tam uyum ve tam şeffaflıkla Merkez Komitesi’nin, İlçe Komitelerinin, yurtdışındaki birimlerin ve partiyle bağlantılı şirketlerin mali tablolarını öngörülen takvimler dâhilinde kesintisiz bir şekilde sunmaktadır. Mali tablolar partinin internet sayfasında yayınlanmaktadır.

Ayrıca AKEL, partinin Politbüro üyelerinin, Meclis Grubu üyelerinin, AP Milletvekillerinin ve parti kadrosu olan eski hükümet görevlilerinin mal varlıklarını gönüllü olarak yayınlamalarını ve banka hesaplarına devletin denetim mekanizmalarının erişimine izin verilmesini kararlaştırmıştır.

 

Öneriler

AKEL aynı zamanda yolsuzluklara karşı mücadele alanında, Temsilciler Meclisi’nde de öne çıkmaktadır. Karmaşık çıkarlar ve şeffaflık eksikliği olguları hakkında hükümet üzerinde sıkı parlamenter ve siyasi denetim uygulamaktadır. Devletin ve kurumların işleyişinde yasal düzenlemeler ve yenilikler üzerinde çalışarak aşağıdaki ana başlıklarda öneriler sunmaya, inisiyatifler almaya devam etmektedir:

  • Kararların alınmasında ve yurttaşların kamu yönetimiyle ilişkisinde şeffaflığın güçlendirilmesi, e-devletin ilerletilmesi ve kamu çalışanlarının işe alınma ve değerlendirilme süreçlerinde objektif, ölçülebilir kriterlerin getirilmesi hedefiyle kamu hizmetlerinin modernizasyonu.
  • Devletin çeşitli makamlarında görev sürelerinin sınırlandırılmasına ve kamu hizmetlerinin önemli yerlerinde değiştirilebilirliğe ilişkin kurumsal düzenleme.
  • Kamu ve yarı kamusal sektörün tüm ihalelerinde alenen denetim olanağı.
  • Diğerlerinin yanı sıra üç erki (yürütme, yasama, yargı) ve genel olarak yetkisi ya da mevkiisi nedeniyle kamu maliyesini veya kamu idaresini etkileyen önemli kararlar alarak kamu parasını yöneten herkesi içeren “nereden buldun” beyanını sunma yükümlülüğü olan denetlenen kişilerin listesinin genişletilmesi.
  • Şeffaflık ve finansmanlarında denetim hedefiyle sivil toplum kuruluşlarının ekonomik faaliyetlerinin hukuki olarak düzenlenmesi.
  • Yan ve bağlantılı şirketler de dâhil olmak üzere gerçek sahipler (beneficial owners) hakkında kamuoyunun eş zamanlı olarak bilgilendirilmesiyle medya kuruluşlarının denetlenen hesaplarının yayınlanması.
  • Kıbrıs Kilisesinin mali yükümlülüklerinin kapsamlı olarak düzenlenmesi ve devletle ticari ilişkilerinde şeffaflık.
  • Devlet ve kilisenin tamamen ayrılması.
  • Ulusal güvenlik ve savunma alanındaki gizlilik de dikkate alınarak silahlanma programlarında tedarik ve satın almayı düzenleyen kurumsal ve yasal çerçevenin modernizasyonu.
  • Vergi kaçırma ve zimmetine para geçirmekten mahkûm olan eski ve mevcut devlet yetkililerinin ve kamu görevlilerinin mülklerine zorunlu müsadere.
  • Kamu aleyhine herhangi bir suçun işlenmesinin caydırıcı olması için daha katı cezaların yasal olarak düzenlenmesi.
  • Denetim politikaları ve sistemlerinde uluslararası deneyimin değerlendirilmesi.
  • Özellikle yurttaşları ilgilendiren kararlarla ilgili kamu belgelerinin temininin, hizmetin ve şeffaflığın sağlanması konularında halka açık görüşme ve hesap verme yoluyla yurttaşların makamlara erişiminin iyileştirilmesi.
  • Her bakanlıkta, yarı kamusal kurumlarda veya kamu kurumlarında etkin iç denetim mekanizmalarının uygulanması yurttaşlar için ilgili şikâyet hizmetlerinin oluşturulması.
  • Devlet yetkililerinin vasıflarıyla uyumsuz ve çıkar çatışması içeren hareketleriyle ilgili yasal mevzuatın modernizasyonu ve aynı zamanda etkin bir şekilde uygulanması.